Kilka słów o kolorach

Wzornik niejedno ma imię

Członkowie „policji kolorystycznej” święcie wierzą w dokładność, niezmienność i „akuratność” wzorników barw. Nie przeszkadzają im nawet takie sytuacje, jak ta na ilustracji poniżej.

To zrzut ekranowy oficjalnego programu będącego wzornikiem kolorów w systemie RAL. Warto zwrócić uwagę, że próbka dla przestrzeni sRGB (standard zdecydowanej większości monitorów, skanerów i drukarek) różni się znacząco od próbki dla monitorów Trinitron. Trzy pozostałe próbki też się dość mocno różnią od „wyjściowej” sRGB. Która z tych próbek jest prawdziwym kolorem RAL 1037, do którego odwołują się „policjanci” i dlaczego akurat ten? Na to chyba nie poznamy odpowiedzi…

Okazuje się, że nie istnieje idealny system barw, który pozwalałby jednocześnie na łatwą identyfikację kolorów farb. Oto krótka lista najbardziej popularnych w modelarstwie, wraz z ich niedomaganiami:

Federal Standard 595

Najbardziej popularny standard FS 595, używany praktycznie do określania barw każdego sprzętu, liczył sobie 358 kolorów i został opublikowany… 1 marca 1956 roku. Oznacza to tak naprawdę, że opisywanie farb stosowanych podczas II wojny światowej standardem FS jest… błędne.

Pierwszą zmianę wprowadzono w 1959 roku, kolejne zaś w 1960. W 1968 roku żywot rozpoczął FS 595A z  438 kolorami, do którego w 9 poprawkach dodano 120 kolorów. W 1989 roku wydano obecnie obowiązujący FS 595B, początkowo zawierający 588 kolorów, a w 1994 roku rozszerzony do 613 odcieni.

Warto zauważyć, że wszelkie tekstylia nie są określane przez FS 595, albowiem podlegają zupełnie innym regulacjom. Trzeba również wspomnieć, że na przestrzeni lat niektóre kolory z wzornika znikały, by zostać zastąpionymi przez inne. Płynie z tego prosty wniosek, że jak na podstawowy system używany przez modelarzy jest niezbyt precyzyjny i nie grzeszy nadmiarem odcieni.

RAL

System zwany dziś RAL Classic Colours stworzony został w 1927 roku w celu ustandaryzowania kolorów i ułatwienia ich produkcji. Początkowo wzornik liczył jedynie 40 kolorów i tylko 30 z nich jest obecnych we współczesnych wzornikach. Kolejne barwy dodawano w wyniku zapotrzebowania dużych firm, jak np. Deutsche Telekom.
W 1961 roku dokonano zmian w nazewnictwie i wszystkie farby oprócz czterocyfrowego kodu otrzymały nazwy, niekoniecznie jasne i klarowne. Obecnie RAL Classic liczy sobie 194 kolory.

Ponieważ w ostatnich latach szereg firm i instytucji (Deutsche Post, Lufthansa, Bundeswehra) zwracało się o rozszerzenie wzornika, w 1993 roku opracowano RAL DESIGN SystemÂŽ, liczący 1688 odcieni.

Methuen

Książka „Methuen Book of Colours” została wydana w 1961 roku (II wydanie — 1967, III — 1978 i reprint 1981) i zawiera 30 kart z 48 kolorami na każdej karcie. Razem daje to 1440 odcieni, co okazało wystarczającą liczbą dla wielu naukowców czy modelarzy. Została zaakceptowana jako pewnego rodzaju standard, szczególnie przez osoby zajmujące się I wojną światową. W związku z tym do dziś zapisy w tej notacji można znaleźć w wielu publikacjach, instrukcjach czy dyskusjach. Podstawową wadą tej publikacji jest jej rzadkość i astronomiczna cena, przekraczająca 1500 dolarów USA.

Munsell

System Munsella został opracowany na początku XX wieku i stał się szeroko akceptowanym w świecie (amerykański ANSI Z138.2, japoński JIS Z 8721 czy niemiecki DIN 6164) standardem opisu barw. Pierwsza książka z próbkami kolorów pojawiła się w 1905 roku, kolejna 10 lat później, a od 1929 roku wydawana jest „The Munsell Book of Colour”, zawierająca dziś ponad 1600 próbek kolorów. Na podstawie systemu Munsella opracowano standard CIE 1931 XYZ, będący podstawą współczesnej nauki o kolorze.
Munsell jest obecnie standardem także w środowiskach akademickich, co oznacza stosowanie go m.in. do opisu kolorów odnalezionych na restaurowanych egzemplarzach muzealnych.

CIELAB

CIELAB (zapisywany również jako CIE 1976 L*a*b*, CIE L*a*b* czy CIELab) jest najbardziej kompletnym modelem przestrzeni barw widzianych przez ludzkie oko. Został stworzony tak, aby być niezależnym od urządzeń wzorcem referencyjnym. Oznacza to również, że współczesne urządzenia nie są w stanie bezbłędnie odtworzyć pełnej przestrzeni kolorów CIELAB. Wadą tego systemu jest… niemożność oddania wielu opisanych w nim kolorów w standardzie sRGB. Oczywiście nie jest to wina systemu, ale ograniczeń urządzeń technicznych.

Strony: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11